Πολλές ταχύτητες;

7/2/2017 …Ο πυρήνας των χωρών που κινήθηκε με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα προς την κοινή άμυνα – δηλαδή ιταλία, γαλλία, γερμανία και ισπανία – πρέπει να επεξεργαστεί ενισχυμένες συνεργασίες, οι οποίες να προάγουν ακόμη περισσότερο τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί. Η περαιτέρω επένδυση των χωρών αυτών προς τη συγκεκριμένη κατεύθυνση, θα παρακινήσει θετικά και τις υπόλοιπες…
Αυτά είπε, μεταξύ άλλων, σε συνέντευξή της στην Il Messaggero προχτές (Κυριακή) η ιταλίδα υπ.αμ. Ρομπέρτα Πινότι. Μια μέρα νωρίτερα, ο συνάδελφός της Σάντρο Γκότζι (υπουργός αρμόδιος για τις ευρωπαϊκές υποθέσεις) είχε δηλώσει στον απόηχο της συνόδου της ε.ε. στη μάλτα και των δηλώσεων της Μέρκελ:
… Είναι πολύ θετικό που η γερμανία καγκελάριος υιοθέτησε θέσεις που έχουν επεξεργαστεί η ιταλία και άλλα κράτη-μέλη… είναι απατηλό να πιστεύει κανείς ότι σε μια ένωση με 27 κράτη μπορούν να προχωρήσουν όλοι μαζί με την ίδια ταχύτητα και με κοινούς στόχους και πολιτική… Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει μόνο να επιτραπούν εξαιρέσεις σε όσους δεν είναι έτοιμοι να κάνουν βήματα ολοκλήρωσης, αλλά και να διευκολυνθούν όσοι είναι έτοιμοι να προχωρήσουν ταχύτερα…
Χάρη σ’ αυτές τις δύο ιταλικής διατύπωσης απόψεις μπορούμε ίσως να έχουμε προκαταβολικά μια χοντρική ιδέα για το τι κυοφορείται σαν μέλλον της ε.ε. σε συγκεκριμένες πρωτεύουσες· και ένα γενικό περίγραμμα για το τι θα μπορούσε να είναι η επερχόμενη «διακήρυξη» της 25ης Μάρτη.

Ε, ναι. Σε περισσότερα πεδία

7/2/2017. Σαν μοντέλο θα μπορούσε να αξιοποιηθεί η εμπειρία του eurogroup. Για τους έλληνες αυτό είναι μόνο ένα κολαστήριο στο οποίο βασανίζονται οι ντόπιοι υπουργοί οικονομικών (εκτός αν πρόκειται για τον κυρ Γιάνη) από ανθέλληνες σαδιστές – αλλιώς θα αδιαφορούσαν για την ύπαρξή του. Ωστόσο το eurogroup είναι μια άτυπη (ως τώρα) διαδικασία αποφάσεων των υπ.οικ. των κρατών μελών της ευρωζώνης (19)· ένα υποσύνολο δηλαδή του ecofin που είναι το τυπικό συμβούλιο και των 27 υπ.οικ. της ε.ε. Μ’ άλλα λόγια το eurogroup μορφοποιεί ήδη αυτό που περιέγραψε ο Γκότζι: όσοι δεν θέλουν ή δεν μπορούν δεν συμμετέχουν στην ευρωζώνη· αυτοί όμως που θέλουν και μπορούν προχωρούν (χωρίς παρεξηγήσεις απ’ τους υπόλοιπους).
Η Πινότι (δηλαδή οι πολιτικές βιτρίνες της ιταλίας) προτείνει (υποθέτουμε) κάτι ανάλογο: ένα «ευρωπαϊκό συμβούλιο άμυνας», στο οποίο βλέπει σαν σίγουρα μέλη την ιταλία, την ισπανία, την γαλλία και την γερμανία. Θα μπορούσαμε να φανταστούμε και τους άλλους 3 των αρχικών συνθηκών της Ρώμης (το μεγάλο δουκάτο, το βέλγιο και την ολλανδία), και γιατί όχι; την αυστρία. Ένα τέτοιο «ευρωπαϊκό συμβούλιο άμυνας» θα μπορούσε να σχεδιάσει και να μεθοδεύσει «ευρωπαϊκά οπλικά συστήματα» (έρευνα και κατασκευή), καθώς και έναν «ευρωπαϊκό στρατό» – αν καταφέρει να λύσει το ερώτημα της διοίκησής του…
Ωστόσο ένα «ευρωπαϊκό συμβούλιο άμυνας» θα είναι λειψό αν δεν δημιουργηθεί και ένα «ευρωπαϊκό συμβούλιο εξωτερικής πολιτικής». Κι εδώ τα πράγματα σοβαρεύουν. Γιατί θα πρέπει να συμβιβάζονται τα διαφορετικά έως και αντίπαλα ιμπεριαλιστικά συμφέροντα των μελών του.
Εννοείται ότι τέτοιοι θεσμοί θα είναι τυπικοί· όπως λογικά τυπικό θα γίνει και το eurogroup. Και φυσικά θα έχουν αυστηρούς κανόνες συμμετοχής· ίσως, μάλιστα, φροντίσουν να έχουν και έναν μηχανισμό αποβολής κάποιου μέλους… Συνεπώς η συμμετοχή δεν θα προκύπτει από πρόσκληση του είδους «όποιος θέλει έρχεται», αλλά μάλλον όποιος έχει τις προϋποθέσεις (και θέλει) έρχεται…

Μεταβλητή γεωμετρία

7/2/2017. Φαίνεται λογικό: το Βερολίνο, που ήταν ως πρόσφατα σταθερός υποστηρικτής μιας ενιαίας θεσμικής (ομοσπονδιακής) συγκρότησης και της “πολιτικής ολοκλήρωσης” του συνόλου της ε.ε., έχει αποφασίσει, ενόψει της όξυνσης του ενδοκαπιταλιστικού ανταγωνισμού, να κινηθεί πιο ευέλικτα· άρα και πιο γρήγορα. Όμως, όπως η προηγούμενη “γραμμή” είχε προβλήματα (οπωσδήποτε αυτό: άφηνε την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση εκτεθειμένη στα “καπρίτσια” των φανερών ή κρυφών ευρωπαίων συμμάχων της Ουάσιγκτον…) έτσι και η τωρινή έχει τα δικά της.
Ας ονομάσουμε ένα: πολωνία. Με τις τωρινές πολιτικές βιτρίνες της η Βαρσοβία είναι (έχουμε τη γνώμη) απίθανο να ενταχτεί σε ένα συγκροτημένο “ευρωπαϊκό συμβούλιο άμυνας” και ένα “ευρωπαϊκό συμβούλιο εξωτερικής πολιτικής”. Όμως το να μείνει έξω, σημαίνει ότι αφήνεται κρίσιμο ευρωπαϊκό έδαφος στον αμερικανικό ιμπεριαλισμό. Ενδεχομένως να μην είναι εφικτό οτιδήποτε άλλο (με “ειρηνικά μέσα”). Αυτό δεν κάνει μικρότερο το πρόβλημα. (Πάντως σήμερα η Μέρκελ κάνει επίσκεψη στη Βαρσοβία…)
Απ’ την άλλη μεριά, φυσικά, η διευκόλυνση των αποφάσεων σε τέτοιους θεσμούς θα ισχύει όσο ο αριθμός των μελών τους παραμένει σχετικά μικρός. Κι εδώ το παράδειγμα του eurogroup, όταν βρέθηκε στα τέλη του 2009 μπροστά στην ελληνική χρεωκοπία, είναι διδακτικό. Εν τέλει, όξυνση του ενδοκαπιταλιστικού ανταγωνισμού σημαίνει και (άλλοτε ξαφνικά άλλοτε προβλέψιμα) «πυκνώματα» του ιστορικού χρόνου. Σε τέτοιες φάσεις οι χρονοβόρες διαδικασίες μπορεί να γίνουν αυτοκαταστροφικές.
Εν τω μεταξύ, η δημιουργία ενός «ευρωπαϊκού συμβουλίου άμυνας» όπως το προτείνει η Πινότι δεν είναι μόνο μια «άλλη ταχύτητα» μέσα στην ε.ε. Είναι το ίδιο και μέσα στο νατο. Θα είναι ενδιαφέρον να δούμε ποιες θα είναι οι εξελίξεις στην ξεπερασμένη “ατλαντική συμμαχία” αν και εφόσον (μεσοπρόθεσμα μιλώντας) δημιουργηθεί ένα τέτοιο συμβούλιο.

Αμετάβλητη σταθερά

7/2/2017. Τι θέση θα μπορούσε να έχει η Αθήνα σε τέτοιου είδους θεσμούς; Η απάντηση είναι απλή: ιστορικά οι βασικές επιλογές συμμάχων του ελληνικού κράτους προσδιορίζονται απ’ τα συμφέροντα του μεγαλύτερου “εθνικού” καπιταλιστικού κλάδου: των εφοπλιστών. Στο βαθμό που είναι υπό διαμόρφωση 3 βασικοί “πυρήνες” στον ενδοκαπιταλιστικό ανταγωνισμό (ηπα/ αγγλία, μια κάποια ευρώπη, ρωσία / κίνα and friends) μπορούμε να υποθέσουμε τι είναι έξω (ή και εχθρικό) προς τα συμφέροντά τους: η μια κάποια ευρώπη…
Όμως πέρα απ’ το τι θα ήθελε η Αθήνα υπάρχει και το αν θα την ήθελαν μαζί τους οι «βασικοί» σε ένα «ευρωπαϊκό συμβούλιο ασφάλειας». Οι πατριώτες αυτοθαυμάζονται για την υποτιθέμενη «γεωπολιτική αξία του οικοπέδου», υπονοώντας ότι παζαρεύουν το ποιος θα δώσει τα περισσότερα. Αλλά «το οικόπεδο στο κέντρο του κόσμου» έχει καταφέρει να έχει ανοικτές συνοριακές διαφορές σχεδόν με όλους τους γειτονές του. Αυτό είναι αρκετό: μόνο μπελάδες θα έφερνε σε οποιαδήποτε παραπέρα κίνηση ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Συρία

7/2/2017. Στην επιχείρηση για την κατάληψη της al-Bab o τουρκικός στρατός και το συριακό πεζικό του κόλλησε. Ο βασικός λόγος είναι ότι ενόσω η επίθεση της «ασπίδας του Ευφράτη» εξελίσσεται απ’ τον βορρά, απ’ το νότο ο isis μπορούσε να μεταφέρει ανενόχλητος ενισχύσεις κατευθείαν απ’ την Raqqa, μιας και ελέγχει όλη τη διαδρομή.
Και να που τώρα συμβαίνει κάτι ιδιαίτερα ενδιαφέρον. Μετά από ημέρες μαχών ο συριακός στρατός και η Χεζμπ’ Αλλάχ κατάφεραν να επεκτείνουν τον έλεγχό τους στην περιοχή νότια της al-Bab. Διακόπτοντας τις ενισχύσεις του isis προς την πόλη, στα βόρεια περίχωρα της οποίας βρίσκεται ο τουρκικός στρατός.
Ως τώρα οι “ειδικοί αναλυτές” προέβλεπαν ότι ο συριακός στρατός θα επιτεθεί κατευθείαν στην al-Bab προσπαθώντας να την καταλάβει πριν απ’ τον τουρκικό. Δεν έχει γίνει έτσι όμως, τουλάχιστον ως τώρα: το καθεστώς Άσαντ έστειλε τον στρατό του «ξώφαλτσα» απ’ την πόλη, πέντε ή έξι χιλιόμετρα νοτιότερα, με τέτοιον τρόπο ώστε αν μείνει εκεί να διευκολύνει την Άγκυρα. Ταυτόχρονα δημιουργεί ένα όριο / σύνορο για την προς το νότο επέκταση της «ασπίδας του Ευφράτη».
Θα δείξει αν αυτό είναι αποτέλεσμα μιας ουσιαστικής συμφωνίας: περικύλωση μιας «σκληρής» θέσης του isis, συντονισμένα, από δύο (υποτιθέμενους πια) «εχθρούς»…

Policy of truth

6/2/2017

Policy of truth. Depeche Mode (1990) – Και καλή βδομάδα!

You had something to hide
Should have hidden it, shouldn’t you
Now you’re not satisfied
With what you’re being put through
It’s just time to pay the price
For not listening to advice
And deciding in your youth
On the policy of truth
Things could be so different now
It used to be so civilised
You will always wonder how
It could have been if you’d only lied
It’s too late to change events
It’s time to face the consequence
For delivering the proof
In the policy of truth
Never again
Is what you swore
The time before
Never again
Is what you swore
The time before
Now you’re standing there tongue tied
You’d better learn your lesson well
Hide what you have to hide
And tell what you have to tell
You’ll see your problems multiplied
If you continually decide
To faithfully pursue
The policy of truth
Never again
Is what you swore
The time before

Σπαστό διαφορικό

6/2/2017. Η δήλωση της Μέρκελ (σε δημοσιογράφους) μετά την σύνοδο των 27 + 1 (ο 1 μόνος του είναι το υπ’ ατμόν Λονδίνο) της ε.ε. στη Μάλτα ότι …Μάθαμε απ’ την ιστορία των τελευταίων ετών ότι μπορεί κάλιστα να υπάρξει μια ευρωπαϊκή ένωση διαφορετικών ταχυτήτων, όπου δεν θα συμμετέχουν όλοι κάθε φορά σε όλα τα βήματα της ολοκλήρωσης… δεν έτυχε ιδιαίτερης προσοχής στα μέρη μας. Λογικό. Τα φλέγοντα ελληνικά θέματα δεν μπορούν να υποστούν την ταπείνωση του χαρακτηρισμού “βήματα”. Ικανοποιούνται μόνο με τους όρους “κουτσό”, “κρυφτό”, “τυφλόμυγα” – ίσως και “μακρυά γαϊδούρα”.
Κατ’ αρχήν η διατύπωση της γερμανίδας πρωθ. μοιάζει να παραπέμπει σε κάτι ήδη πραγματοποιημένο, αν και από θεσμική άποψη υπάρχουν μόνο δύο ταχύτητες: η ε.ε. και η ευρωζώνη. Αν λάβει όμως κανείς υπ’ όψη του τόσο το “πλαίσιο αναφοράς” των συγκεκριμένων δηλώσεων, όσο την ιστορική συγκυρία και την δυναμική του παγκόσμιου ενδο-καπιταλιστικού ανταγωνισμού, αυτά που είπε η Μέρκελ αφορούν όχι την αποτίμηση του παρελθόντος αλλά τον σχεδιασμό του μέλλοντος της ευρωπαϊκής ένωσης. Δεν το έκρυψε: …θα υπάρχει μια διακήρυξη στη Ρώμη επ’ αυτού συμπλήρωσε.
Στη Ρώμη, τον Μάρτη, πρόκειται να γιορταστούν τα 60 χρόνια απ’ την υπογραφή των δύο διεθνών “Συνθηκών της Ρώμης” (συνθήκη για την ίδρυση της ευρωπαϊκής οικονομικής κοινότητας / εοκ, και συνθήκη για την ίδρυση της ευρωπαϊκής κοινότητας ατομικής ενέργειας). Είναι οι γενέθλιες πράξεις της ευρωπαϊκής ένωσης. Που μετά από 60 χρόνια διαδρομής (60 χρόνια προφητειών, επίσης, ότι θα διαλυθεί…) καλείται τώρα να κάνει (ή να επιχειρήσει) ένα ακόμα αποφασιστικό βήμα εμπρός. Τα σκυλιά γαυγίζουν αλλά το καραβάνι προχωρά που θα έλεγε και ο καϋμένος ο έλληνας πρωθυπουργός; Θα δείξει.

Στις 25 Μάρτη του 2017 λοιπόν, ενώ οι έλληνες θα γιορτάζουν την επανάσταση του 1821, την αναγγελία της “αμώμου συλλήψεως”, και αρκετοί αναμεσά τους θα νοσταλγούν την δραχμούλα (όλα αυτά στραμμένα στο μέλλον, ε;) στη Ρώμη αναμένεται (χωρίς τη συμμετοχή του Λονδίνου…) μια διακήρυξη των “πολλών ταχυτήτων” για την συμμετοχή των κρατών / μελών της ε.ε. στα “επόμενα βήματα της ολοκλήρωσης”. Είμαστε περίεργοι να καταλάβουμε ποιες θα είναι οι επιπλέον ταχύτητες απ’ τις δύο που υπάρχουν τώρα· και ποια θα είναι τα επόμενα βήματα. Κι αν θα υπονοείται η δυνατότητα έκπτωσης απ’ την ως τώρα “πάνω ταχύτητα” (ευρωζώνη) στην “κάτω” (ε.ε.) Με κάποιο είδος απότομου φρεναρίσματος…

Η ιστορία στην εξέλιξή της

6/2/2017. Τις δύο ευρωπαϊκές συνθήκες υπέγραψαν το 1957 έξι κράτη. Το μεγάλο δουκάτο του λουξεμβούργου (χωρίς σχόλια…), η ολλανδία, το βέλγιο, η ιταλία, η γαλλία και η δυτική (τότε) γερμανία. Το μεγάλο δουκάτο, η ολλανδία και το βέλγιο εξέδωσαν ήδη, απ’ την περασμένη Παρασκευή, μια ανακοίνωση υποστηρίξης των “διαφορετικών ταχυτήτων” στην ε.ε. Στο Άμστερνταμ έχουν εκλογές στις 15 Μάρτη, αλλά το πιθανότερο είναι (αν δεν σχηματιστεί αμέσως κυβέρνηση) η ολλανδία να πάει στη Ρώμη με κάποιον “υπηρεσιακό” πρωθυπουργό, που δεν θα είναι φασίστας. Στο Παρίσι έχουν (προεδρικές) εκλογές σε δύο γύρους, στις 23 Απρίλη και στις 7 Μάη. Υποθέτουμε ότι στις 25 Μάρτη θα έχει ξεκαθαρίσει αυτό που ήδη από τώρα είναι το σχεδόν βέβαιο: ότι ο σοσιαλφιλελεύθερος και ευρωπαϊστής Μακρόν θα είναι ο επόμενος πρόεδρος της γαλλίας – και όχι οι φασίστες. (Φυσικά το Παρίσι θα αντιπροσωπεύσει στη Ρώμη ο απερχόμενος Ολάντ).
Η διακήρυξη της Ρώμης / 2017 θα είναι, ωστόσο, μια στιγμή μόνο των διεργασιών που είμαστε σίγουροι πως όχι απλά έχουν δρομολογηθεί από καιρό μακρυά απ’ την φανφαρόνικη δημοσιότητα, αλλά έχουν εντατικοποιηθεί μετά την εκλογική νίκη των συντηρητικών στις ηπα και τις επιθέσεις και απειλές του ψόφιου κουναβιού και του επιτελείου του. Εννοείται ότι αυτές οι διεργασίες δεν είναι αστραπιαίες. Στα 60 χρόνια της ύπαρξης και της επέκτασης της ε.ε. αποδεικνύονται ωστόσο μεσοπρόθεσμα αποτελεσματικές για τα δυναμικότερα τμήματα του ευρωπαϊκού κεφάλαιου.
Τι ουσιαστικό θα έχει να συμβάλει το κράτος / μέλος της ευρωζώνης που λέγεται «ελλάδα» σ’ αυτήν την ζόρικη ιστορική περίοδο; Τίποτα. Μόνο τα προβλήματά του, που δεν μπορεί να τα λύσει, την καθήλωσή του στον 19ο αιώνα· κι όλο κλαίγοναι και βρίζουν οι μικροαστοί υποτελείς, όλο παραπονιούνται και ελεεινολογούν τους πάντες, όλο συμμαχούν με τα αφεντικά τους και μαζεύουν τα ψίχουλα που τους πετάνε, όλο απλώνουν το χέρι για δανεικά, κι όλο κοκορεύονται για «έπαλξη» και «φύλακας των συνόρων» (γεωπολιτική πρόσοδος λέγεται η «ελληνική ψυχή»)…
Ποιων συνόρων άραγε; Αυτών που μετακινούνται διαρκώς;

(φωτογραφία: Σα να «βγάζουν δάκτυλα» για το ποιος θα φύγει απ’ την παρέα… Και η έκφραση αυτού στα αριστερά δεν δείχνει «ευτυχώς την γλύτωσα»..)

Η Ιστορία στην παγωμάρα της

6/2/2017. Γιατί αποτύχαμε, σα σύγχρονη εργατική τάξη, να έχουμε οργανώσει σαν αυτόνομες εργατικές ενώσεις, στη βασκική πόλη Gernika (δηλαδή στην Guernica…) το συνέδριο της ίδρυσης μιας καινούργιας ριζοσπαστικής και μαχητικής εργατικής διεθνούς για τον 21ο αιώνα – στις 25 Μάρτη του 2017 ίσως, έτσι, για την (και συμβολική) αντιπαράθεση;
Γιατί αποτύχαμε; Επειδή ποτέ δεν το θελήσαμε, γενναία, σοβαρά και πρακτικά! Ωραία, έτσι «έχουμε την ησυχία μας» – ησυχία που τείνει σ’ εκείνη του νεκροταφείου…
Πιστεύετε λοιπόν ότι η Ιστορία θα συγχωρήσει την μυωπία, την αδιαφορία, την δειλία και την παράδοση της τάξης μας; Όχι δα! Ό,τι και να πιστεύετε ΔΕΝ θα το συγχωρέσει αυτό η Ιστορία.
Ούτε πρέπει. Για να μείνουμε, όσοι κι όσες το αντέχουμε, σημαδεμένοι.

“Πέ-σε! Πέ-σε!”

6/2/2017 …Κατά πάσα πιθανότητα, από την οπτική γωνία ενός οικονομολόγου, υπάρχει πολύ ισχυρός λόγος για την ελλάδα να βγει από το ευρώ…
Με δεδομένο ότι υπάρχουν αρκετοί ντόπιοι οικονομολόγοι (“του γάλακτος” θα μπορούσε να προσθέσει κανείς) που έχουν αυτή την άποψη, μερικοί μάλιστα ιδιαίτερα διάσημοι (Καζάκης, Λαπαβίτσας, Βαρουφάκης – και σια) θα πρέπει κανείς να σπάσει το κεφάλι του να βρει σε ποιον ή ποιους ανήκει αυτή η δήλωση.
Μην κάνετε τον κόπο. Το είπε o Ted Malloch, χρηματιστής στο επάγγελμα (τζογαδόρος / κομπιναδόρος δηλαδή), κολλητός του άγγλου φασίστα Farage, που είναι ο (όπου νάναι) καινούργιος πρεσβευτής των ηπα στην ε.ε. Συμπληρώνοντας ότι δεν ξέρει ακόμα τι στάση θα κρατήσει η κυβέρνηση του ψόφιου κουναβιού με το 15% των ψήφων που διαθέτει στο δντ, για το αν θα συνεχίσει να συμμετέχει (το ταμείο) στην «ελληνική διάσωση» ή όχι.
Μόνο τα διεστραμένα μυαλά (ενδεχομένως η πλειοψηφία των ντόπιων) δεν καταλαβαίνουν πόσο έχουν στενέψει τα περιθώρια της «εθνικοαπελευθερωτικής» δημαγωγίας του κόμματος της δραχμής, και πόσο γρήγορα αποκαλύπτεται η εναρμόνισή του με τα αμερικανικά συμφέροντα.
Όμως, για να είμαστε δίκαιοι, έχει γίνει πολύ δουλειά απ’ το 2010 και μετά. Πολύ παραμύθι, πολύ ψέμα, πολύς αποπροσανατολισμός, πολύ εθελοδουλεία. Οπότε, ακόμα και στην περίπτωση που το ψόφιο κουνάβι βγει με ανοικτή την αγκαλιά φωνάζοντας «ω έλληνες, φύγετε απ’ το παλιοευρώ, το μισώ, το μισώ, το μισώ, dollar first!» θα υπάρχουν πάντα αγύρτες που θα πουλάνε την δραχμή σαν … αντιιμπεριαλισμό…