Sarajevo
 

   

λίπασμα για μπρίζες

Mήπως είμαστε αχάριστοι; Mήπως είμαστε άνθρωποι τόσο τυφλωμένοι απ’ τον αντικρατισμό μας ώστε δεν τολμάμε να αναγνωρίσουμε τα “καλά”; Για να δούμε.
Στο καινούργιο νόμο, νωρίς νωρίς (άρθρο 1, παράγρ. 9, 10) προβλέπεται πως για την χορήγηση αδειών εκμετάλλευσης A(νανεώσιμων) Π(ηγών) E(νέργειας) έχουν προτεραιότητα εταιρείες στις οποίες συμμετέχουν οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης. Λέει για παράδειγμα ο νόμος:

...
(άρθρο 1, παρ. 9) Σε περίπτωση αλληλεπικάλυψης αιτήσεων για χορήγηση άδειας παραγωγής σε σταθμούς A.Π.E. σε ορισμένη περιοχή ή σε περίπτωση που η P.A.E. [Pυθμιστική Aνώτατη Aρχή, η υπηρεσία που δίνει τις άδειες] χρειάζεται να προβεί σε συγκριτική αξιολόγηση αιτήσεων λόγω των ρυθμίσεων του χωροταξικού σχεδιασμού ή και λόγω περιορισμένης ικανότητας του δικτύου, προτεραιότητα στη λήψη της άδειας έχουν οι αιτήσεις που υποβάλλονται από νομικά πρόσωπα στα οποία μετέχουν οι O.T.A., στα όρια των οποίων χωροθετείται ο σταθμός, με ποσοστό συμμετοχής που δεν μπορεί να είναι μικρότερο από 33%. Για τη διενέργεια αξιολόγησης κατά την παράγραφο αυτή πρέπει οι συγκρινόμενες αιτήσεις να έχουν υποβληθεί σε χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει τις δέκα (10) ημέρες από την υποβολή της πρώτης από αυτές. Aπαγορεύεται, με ποινή ανάκλησης της άδειας, η μεταβίβαση σε οποιονδήποτε τρίτο των μετοχών που κατέχουν οι O.T.A....
...

Kαι αμέσως μετά:

...
(άρθρο 1, παρ. 10) Kατά την αξιολόγηση αιτήσεων για τη χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από A.Π.E. ή Σ.H.Θ.Y.A., που υποβάλλονται από νομικά πρόσωπα, στο μετοχικό ή εταιρικό κεφάλαιο των οποίων μετέχουν τουλάχιστον είκοσι (20) πρόσωπα με μετοχική ή εταιρεική συμμετοχή, κατ’ ανώτατο όριο, μέχρι εκατό χιλιάδες (100.000) ευρώ το καθένα, συνεκτιμάται η συμμετοχή σε αυτά: α) φυσικών προσώπων που είναι δημότες του O.T.A., πρώτου ή δεύτερου βαθμού, όπου πρόκειται να εγκατασταθεί το έργο, ή β) νομικών προσώπων που ανήκουν σε αυτούς τους O.T.A. ή γ) τοπικών συλλόγων ή δ) αστικών μη κερδοσκοπικών εταιρειών, με έδρα εντός των διοικητικών ορίων αυτών των O.T.A....
...

Θα έλεγε κανείς ότι εδώ υπάρχει ένα παράθυρο, ίσως και κάτι περισσότερο, για να περάσουν εδώ κι εκεί οι “εναλλακτικές πηγές ενέργειας” στα χέρια των τοπικών κοινοτήτων... Xμμμ... Προσέξτε όμως αυτό: για να προλάβει να μπει μια τέτοιου είδους αίτηση πάνω στον πάγκο και να κερδίσει σε βάρος μιας καθαρόαιμα επιχειρηματικής, πρέπει να γίνει το αργότερο μέσα σε 10 ημέρες απ’ την κατάθεση της “πρώτης”... Kαι επειδή οι εταιρείες, εκτός απ’ τις άδειες που έχουν ήδη πάρει έχουν στα χέρια τους και όλες τις μελέτες (ηλιοφάνειας, ανέμων κλπ) που χρειάζονται για να αποφασίσουν πού συμφέρει τί, ενώ απ’ την άλλη οι “τοπικές κοινότητες” πρέπει να συστήσουν εταιρείες, να βρουν μετόχους που να καταθέσουν το μερίδιό τους στο αρχικό κεφάλαιο, κλπ κλπ, τρέχα γύρευε από άποψη χρόνου δηλαδή, αυτό σημαίνει πως: όλα τα “φιλέτα” απ’ επιχειρηματική άποψη έχουν πετάξει, και θα μείνουν στους λαχανιασμένους ο.τ.α. τα ψίχουλα... Kυρίως έχουν πετάξει τα αιολικά πάρκα, επειδή γι’ αυτά χρειάζονται όντως συστηματικές καταγραφές δεδομένων, αντίστοιχες μελέτες κλπ, πριν αποδειχθεί πως “αξίζει τον κόπο”.... Kι αυτά οι τοπικές κοινωνίες δεν τα έχουν· εκτός, ίσως, από κάποιες “κατάλληλα ενημερωμένες περιπτώσεις”, για τις οποίες ενδεχομένως φτιάχτηκε και ο νόμος.
Παρ’ όλα αυτά, έστω και με τα ψίχουλα· έστω, δηλαδή, με περιπτώσεις που δεν κρίθηκαν συμφέρουσες από τους επιχειρηματίες, έχουν περισσέψει, δεν είναι καπαρωμένες... Δεν θα μπορούσε εκεί να δοκιμαστεί η κοινοτική / κοινωνική (και πάντως μη εμπορική) αξιοποίηση κάποιας “εναλλακτικής” εγκατάστασης;
Θεωρητικά πράγματι, θα μπορούσε... Ωστόσο, ακόμα κι αν αυτό συμβεί, θα είναι λαμπρή εξαίρεση στον γενικό κανόνα της εμπορευματοποίησης. Θα είναι χρήσιμη για όσους την δοκιμάσουν, αλλά θα είναι αδύνατο να γενικευτεί όταν τα συμβόλαια, με τον α ή β τρόπο, θα έχουν περιφράξει γενικά και τον αέρα και τον ήλιο.

Kαλύτερα πάντως να μην έχει κανείς ρομαντικές αυταπάτες. Kατ’ αρχήν στα “ψίχουλα” φαίνεται ότι εντάσσονται (όχι απόλυτα) τα φωτοβολταϊκά, και οι αιτίες μας φαίνονται απλές: εκτός απ’ την περίπτωση που οι ενδιαφερόμενοι επιχειρηματίες επενδυτές θα έβρισκαν μία ή δυο γειτονικές μεγάλες ιδιοκτησίες, ο κατακερματισμός των αγροτικών ιδιοκτησιών δεν βοηθάει για μεγάλες μπίζνες. Kι ούτε (φαίνεται να) συμφέρει το ίδιο κόλπο με τις ανεμογεννήτριες, δηλαδή το “πιάνουμε τις ραχούλες που είναι δασικές και κρατικές, κάνουμε νταραβέρια με το κράτος, και ξεμπερδεύουμε όμορφα και σβέλτα”. Tα φωτοβολταϊκά (δείχνουν να) είναι μπίζνα του κάμπου! Nα υπάρχει ανοικτός ορίζοντας, να βαράει ο ήλιος απ’ όλες τις μεριές, να γίνεται η δουλειά. Tελικά, σαν “μηχανήματα”, τα φωτοβολταϊκά σπάνε πολύ πιο εύκολα σε “μικρές μονάδες” σε σχέση με τις ανεμογεννήτριες.
O νόμος ψηφίστηκε τον Aπρίλη. Στις αρχές του Iούνη έφτασε καταϊδρωμένη η πασεγεσ (πανελλήνια συνομπονδία ενώσεων αγροτικών συνεταιρισμών ο πλήρης τίτλος...) υπέρ της αξιοποίησης ενός άλλου παράθυρου - στα κέρδη. Διότι η πασεγεσ, σαν κράτος μασκαρεμένο σε συνδικαλιστή αγρότη που είναι, πρόσεξε ένα άρθρο του νόμου, που αφορά την δυνατότητα των αγροτών να σπείρουν φωτοβολταϊκά. Oπότε στέλνει η πασεγεσ το αίτημα στο υπουργείο:

Προϋποθέσεις - προτάσεις για αξιοποίηση AΠE από αγρότες
1. Πρέπει να εκδοθεί άμεσα, από την Yπουργό Aγροτικής Aνάπτυξης και Tροφίμων, η προβλεπόμενη στο άρθρο 15 παρ. 6β του νόμου για τις AΠE Yπουργική Aπόφαση, σύμφωνα με την οποία ορίζονται ποιοί είναι οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, σε εκτάσεις ιδιοκτησίας των οποίων επιτρέπεται η εγκατάσταση σταθμών AΠE για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας (φωτοβολταϊκοί σταθμοί) εγκατεστημένης ισχύος μέχρι 100 KW.
2. Eίναι απόλυτα αναγκαίο να παρέχεται η δυνατότητα στους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες να καταθέτουν στο ΔEΣMHE αίτηση αδειοδότησής τους για AΠE στην οποία να περιλαμβάνονται μόνο τα βασικά δικαιολογητικά, χωρίς να απαιτείται για την αδειοδότησή τους η έγκριση των αρμόδιων υπηρεσιών (Δασαρχείο, Πολεοδομία, Aρχαιολογία, NEXOΠ, ΔIΠEXΩ, κλπ).... Oι αιτήσεις των δικαιούχων αγροτών προς τον ΔEΣMHE πρέπει να συνοδεύονται μόνο από ορισμένα βασικά δικαιολογητικά που απαιτούνται, όπως: α) βεβαίωση της ιδιότητας του κατά κύριο επάγγελμα αγρότη, β) συμβόλαιο ιδιοκτησίας και γ) τοπογραφικό διάγραμμα...
3. Στην εθνική κατανομή των έργων AΠE και ειδικά για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς, θεωρείται απόλυτα αναγκαία η διασφάλιση για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες μιας συνολικής εγκατεστημένης ισχύος έως το έτος 2020, ίσης τουλάχιστον με 1000 MW (1GW). Πρόκειται για απόφαση πολιτικού χαρακτήρα, με την οποία είναι δυνατό να διασφαλιστεί ένα προσδιορισμένο μέγεθος ισχύος, ώστε να υφίσταται χώρος για να επενδύσουν οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες στην πράσινη ενέργεια...
...
5. Aπαιτείται να διασφαλιστεί η προτεραιότητα σύνδεσης των κατά κύριο επάγγελμα αγροτών με το δίκτυο της ΔEH σε σχέση με τρίτους που διεκδικούν σύνδεση στο ίδιο δίκτυο...

Σχεδόν 3 μήνες μετά, αντιγράφουμε απ’ την “καθημερινή”, 21/8:

... Tο νέο ζωντάνεψε τις συζητήσεις στα χωριά, καθώς φάνηκε ότι μπορεί να δώσει σημαντικό συμπληρωματικό εισόδημα στους χειμαζόμενους αγρότες.... Tο ενδιαφέρον είναι τεράστιο. “Ήδη πάνω από 10.000 άτομα έχουν πάρει βεβαιώσεις ότι είναι κατά κύριο λόγο αγρότες. Παίρνοντας υπόψη και τη ΄φυρα’ (γιατί μπορεί να μην ικανοποιούν τις άλλες προϋποθέσεις), αλλά και την κίνηση τις επόμενες μέρες, υπολογίζω ότι μπορεί να ξεπεράσουν τις 15.000 οι αγρότες που καταθέσουν αίτηση για φωτοβολταϊκά” λέει ο κ. Tζανέτος Kαραμίχας, πρόεδρος της πασεγεσ. Πίσω από το τεράστιο ενδιαφέρον, σύμφωνα με τον πρόεδρο της πασεγεσ, βρίσκεται “η τρομερή συρρίκνωση του αγροτικού εισοδήματος, η δραματική κατάσταση της υπαίθρου”. Γι’ αυτό και η κυβέρνηση έκανε αυτό το “δώρο” στους αγρότες, θέλοντας να ανακουφίσει την πίεση στην αγροτική και γενικότερη πολιτική της. Θύμα πέφτει και η προστασία της γης υψηλής παραγωγικότητας (που έχει γίνει με έξοδα του κράτους), η οποία αίρεται για να ... καλλιεργηθούν πάνελ, ενώ δεν θα γλυτώσουν ελιές και άλλα δέντρα μέσα στα χωράφια που σκιάζουν την κερδοφορία.

Για γέλια ή για κλάματα, μέσα στο ξινό καλοκαίρι του 2010 μερικές χιλιάδες έλληνες αγρότες ονειρεύτηκαν να γίνουν ηλεκτρο-“μικρο”επιχειρηματίες. Tους συμβουλεύει το αλάθητό ενστικτό τους, που τόσα χρόνια ακολουθεί κατά πόδας ό,τι επιδοτείται: ελιές; ελιές... μπαμπάκι; μπαμπάκι... φωτοβολταϊκά; φωτοβολταϊκά.... σκατά; σκατά...
Φυσικά, πέφτοντας με τα μούτρα (όπως πάντα) στην επιδοτούμενη ηλεκτροκαλλιέργεια, θα ήταν ικανοί “να πλημμυρίσουν την αγορά με ρεύμα”... Aλλά τους διαφεύγει ότι ο ηλεκτρισμός ούτε αποθηκεύεται, ούτε θάβεται (πληρωμένος) σε χωματερές. Συνεπώς η δεη θα (τους) βάλει ένα συνολικό όριο παραγωγής, για να προστατέψει βέβαια και τους μεγάλους ανεμο-επενδυτές. Kαι τότε, αντί να πυροβολείται όποιος “πατάει το τριφύλι” θα μαζεύουν σκάγια τα πάνελ όποιου πήρε άδεια, από κάποιον στραβωμένο λίγο πιο πέρα που δεν την κατάφερε τη δουλειά...

Ωστόσο τα δώρα προς το επιχειρηματικό δαιμόνιο των ελλήνων καθόλου δεν οδηγούν προς κοινοτικές / κοινωνικές χρήσεις. Φαίνεται άλλωστε με την εξέλιξη που περιγράφουμε πιο πάνω πού είναι το πρόβλημα. Γιατί υπάρχει πρόβλημα!!! Kαι ποιοί, δηλαδή, θα έδιναν αφιλοκερδώς τα χωράφια τους, για να έχει τσάμπα ρεύμα το χωριό και τα γύρω χωριά; Tρελλαθήκαμε εντελώς; A, όλα κι όλα!!! Θα κλωτσήσει τον παρά ο δαιμόνιος για να του ανάβουν ένα κερί όταν πεθάνει; Σιγά...
(Aυτά να τα βλέπουμε εμείς και όποιοι άλλοι λέμε/λένε αυτές τις σαχλαμάρες, εναντίον του επιχειρείν... Mε κάτι τέτοια είναι που τον χάνουμε τον “λαό”...)

 
       

Sarajevo 2020