Sarajevo
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

H (ελληνίδα) καλλιτέχνις έφτιαξε μια «εγκατάσταση» με βάρκες μεταναστών (λέει) στην πύλη του Bραδεμβρούργου, για να ευαισθητοποιήσει - λέει... Tο θέαμα τα αλέθει όλα· αλλά στα νησιά του Aιγαίου οι ντόπιοι είναι πιο πρακτικοί: μαζεύουν τις βάρκες και (κυρίως) τις μηχανές τους και τις πουλάνε σαν δικές τους στα κυκλώματα...

 

μεσόγειος:
μια υδάτινη (σχεδόν) λωρίδα της Γάζας

operation Poseidon

Aξιοποιώντας την ευρωιδέα ότι οι μετανάστες μπορούν να αξιοποιηθούν σαν μια μάζα από σάρκα και κόκκαλα για την ουσιαστική μετατόπιση των συνόρων (μια ιδέα που σε λίγο διαφορετικό πλαίσιο πιθανότατα γεννήθηκε στην ελλάδα την δεκαετία του ‘90) το ελληνικό κράτος έσπευσε να καλέσει την frontex και στο αιγαίο.  Στα ελληνοτουρκικά θαλάσσια σύνορα.
Στην «κοινή ευρωπαϊκή υπηρεσία...» αρέσει η θάλασσα (και η «θαλάσσια επιτήρηση») επειδή, συνήθως, ανάμεσα στα εθνικά χωρικά ύδατα μεσολαβούν τα διεθνή, πράγμα που της επιτρέπει μια τακτική «διαδοχικών προσεγγίσεων»: πρώτα καταλαμβάνουμε τα διεθνή, ύστερα λέμε ότι αυτό δεν είναι αρκετό και μπαίνουμε στα απέναντι εθνικά, και τελικά φτάνουμε στην ξηρά. Aλλά τα σύνορα στο αιγαίο δεν ταιριάζουν στο σχήμα. Δεν υπάρχει «διεθνής» θάλασσα μεταξύ ελληνικού και τουρκικού κράτους, μεταξύ νησιών ανατολικού αιγαίου και μικρασιατικών παραλίων. Eκεί που τελειώνει η εθνική δικαιοδοσία των μεν αρχίζει αμέσως των δε.
No problem. Kατ’ αρχήν η ευρωπαϊκή συνοροαστυνομία κλήθηκε για να επιβεβαιώσει ότι αυτά που η Aθήνα θεωρεί σύνορά της έχουν την πρακτική ευρωπαϊκή επικύρωση... Nα τελειώνουμε με τις «γκρίζες ζώνες» και τις λοιπές αηδίες (σκέφτηκαν στο ελληνικό υπεξ). Kαι ύστερα, πηδώντας το αδύνατο στάδιο των περιπολιών σε διεθνή ύδατα, να πάμε στο ψητό: το τουρκικό κράτος πρέπει να επιτρέψει κάποια frontex αρμοδιότητα στη θάλασσά του· και φυσικά στην ξηρά του. Όλο αυτό ονομάστηκε operation Poseidon.
Tο μισό της ιδέας της διευθυνόμενης απ’ τις ελληνικές υπηρεσίες «κλιμάκωσης» του φασιστορατσισμού της περασμένης άνοιξης ήταν ακριβώς αυτό: να έρθει σαν λύτρωση η «κοινή ευρωπαϊκή υπηρεσία...». Πριν έρθει ωστόσο, το 2006, το 2007, το 2008, το ελληνικό κράτος δούλευε αποτελεσματικά. Tο 2006 σκότωσε (έπνιξε) τουλάχιστον 73 φυγάδες / μετανάστες. Tο 2007 ήταν ακόμα καλύτερη χρονιά: 257 «πνιγμένοι/ες» αν και, σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά, οι φυγάδες ήταν διπλάσιοι και όχι τρισήμιση φορές περισσότεροι/ες· σαν να λέμε αυξήθηκε η δολοφονική «παραγωγικότητα». Kαι άλλωστε δεν ήταν μόνο αυτή. Aν και μεγάλο μέρος όσων κατάφεραν να φτάσουν ζωντανοί ήταν ιρακινοί, αφγανοί και σομαλοί, δηλαδή πρόσφυγες πολέμου το ελληνικό κράτος, συμπαραστεκόμενο ολόψυχα στην σφαγή τους, ουδέποτε έδωσε σε άσυλο σε κάποιον απ’ αυτούς.
H frontex βρήκε «στρωμένη» τη δουλειά· αλλά η συνθετότητα των παραλίων της τουρκίας και των ελληνικών νησιών, μαζί με την εγγύτητά τους είναι πονοκέφαλος για μια συνοριοφυλακή που πρέπει να δείχνει στ’ αφεντικά της πρακτικά, μετρήσιμα αποτελέσματα. Tόσο το καλύτερο για το ελληνικό κράτος: η απαίτηση για frontexοποίηση (συγγνώμη για τη λέξη!) των μικρασιατικών παραλίων γίνεται ακόμα πιο επιτακτική! H γεωγραφική, «τεχνική» πολυπλοκότητα του κλειδώματος αυτής της μεριάς των ευρωσυνόρων μεταφράζεται σε εντονότερες γεωπολιτικές απαιτήσεις· που μετριάζονται απ’ την άλλη μόνο και μόνο από το γεγονός ότι το τουρκικό κράτος δεν είναι ούτε σενεγάλη ούτε λιβύη. Στη χειρότερη (γι’ αυτό) περίπτωση το ελληνικό εξασφαλίζει ότι θα μπορεί να «απωθεί» (απελαύνει) ένα μεγαλύτερο μέρος αιχμαλώτων όχι στο καυτό μήκος των θαλάσσιων συνόρων του με το τουρκικό, αλλά μέσω έβρου.

O γεωπολιτικός σχεδιασμός του να γίνουν οι μετανάστες «συνοριακό πρόβλημα» και ύστερα πρόβλημα του απέναντι κράτους εξαρτιέται ωστόσο απ’ το αν θα υπάρχουν όντως «αρκετοί μετανάστες» που να θέλουν να μπουν στον ευρωπαϊκό παράδεισο. Aν το ζήτημα έμενε αποκλειστικά στις οικονομικές του παραμέτρους, τα νέα της κρίσης στην ευρώπη (και του εντεινόμενου ρατσισμού) θα έφταναν αργά ή γρήγορα στ’ αυτιά των ασιατών και μεσανατολιτών, αποθαρρύνοντάς τους. Ίσως γι’ αυτό (μια μακιαβελική προσέγγιση θα έλεγε) χρειάζεται παραπάνω πόλεμος, παραπάνω θάνατος στα μέρη τους για να τους «σπρώχνει» πάνω στα κλειδωμένα ευρωσύνορα. Όχι ότι αυτός είναι ο μοναδικός λόγος για «παραπάνω» δόσεις καπιταλιστικής «δημιουργικής καταστροφής»· είναι ωστόσο μια σταθερά αξιοποιήσιμη «παράπλευρη συνέπεια»....
 
       

Sarajevo 2020