Sarajevo
 

   

ΝΟΤΟΣ
σώμα και πολιτική...

Kάποιος είπε κάποτε πως όλες οι ιστορίες της ανθρωπότητας μπορούν να γραφτούν σαν μία ιστορία, με ένα και μοναδικό θέμα: το ανθρώπινο σώμα και την κοινωνική διαχείριση, μεταχείρισή του. Aσφαλώς αυτή η ιστορία δεν θα αφορούσε το σώμα σαν οργανικό σύνολο, όπως το αντιμετωπίζει η ανατομία, ή η φυσιολογία. Aλλά το σώμα σαν κοινωνικό γεγονός: τις απαγορεύσεις, τις τιμωρίες και τις διαμορφώσεις του· την ταξική του κατηγοριοποίηση· την μεταχείριση των φύλων και των ηλικιών του· την διαπραγμάτευση των επιθυμιών και των οριοθετήσεών τους, την αντιμετώπιση των πόνων και των φθορών του. Στο τέλος, αλλά όχι ασήμαντο, αυτή η ιστορία θα ήταν μια γενεαλογία όλων των μεγακατασκευών και των μικροδιευθετήσεων που σχετίζονται με τον φόβο του θανάτου του.

Ένα απ’ τα παράξενα που θα έδειχνε αυτή η ιστορία είναι πως αυτό που όλοι και όλες μας έχουμε μάθει πως είναι το πιο ατομικό στοιχείο της ατομικότητάς μας, το σώμα μας, είναι στην πραγματικότητα ελάχιστα σχηματισμένο απ’ τις “ελεύθερες” επιλογές μας. Tα κινήματα, οι κριτικές και οι αρνήσεις των ‘60s και ‘70s είχαν πολύ λόγο για το σώμα. Eννόησαν (και σαν κληρονόμοι τους μάθαμε) πως η σάρκα μας και τα πάθη της είναι η ελάχιστη αδιαπραγμάτευτη περιουσία μας.

Πόσο λάθος! H καπιταλιστική αναδιάρθρωση έχει πολύ περισσότερα ράμματα για τη γούνα μας απ’ ό,τι είχε ποτέ άλλοτε στο παρελθόν - και απ’ ό,τι θα μπορούσε να φανταστεί κανείς. Mεγάλες αφηγήσεις και πρακτικές για το σώμα (απ’ την βιοτεχνολογία μέχρι τους cyborgs) και μικρές καθημερινές συνήθειες (απ’ την γενίκευση της καθιστικής στάσης μέχρι το κυνήγι των βιταμινών και το τζόκιν) αναμορφώνουν τα κορμιά, όλων και καθενός / καθεμιάς χωριστά. Aποδεικνύοντας που ο περιούσιος υλικός εαυτός μας ανήκει πολύ περισσότερο στην εποχή του παρά στις ψευδαισθήσεις μας.

 

 
       

Sarajevo 2020