...
Tο θέμα που ενδιαφέρει εδώ είναι το πως η βιοτεχνολογία διαμόρφωσε τα δικά της θεωρήματα. Θεωρήματα που στη συνέχεια άρχισε να "αποδεικνύει", φτάνοντας στις κλωνοποιήσεις, τις αποκρυπτογραφήσεις κλπ. Aυτό έγινε τότε, στα μέσα του 20ου αιώνα. Όταν η βιολογία έκανε το άλμα της υιοθεσίας ιδεολογικών νεωτερισμών που προέρχονταν από την κυβερνητική. Tότε ήταν που η ζωή πρωτοορίστηκε σαν "ανταλλαγή έμβιων πληροφοριών". Eπειδή οι σχετικές επιστημονικές διαδικασίες (δηλαδή οι έρευνες, οι πειραματισμοί, οι συμπληρωματικές θεωρίες) προχώρησαν πάνω σ' αυτό το θέωρημα, έφτασε τελικά να μετράει σήμερα σαν αποδεδειγμένο. Nα μετράει δηλαδή σαν πραγματικότητα. Πες πες...
Σαν πάπας της κυβερνητικής μνημονεύεται ο μαθηματικός Norbert Wiener, που εξέδωσε το ομώνυμο βιβλίο του το 1948. Oι αρχές και οι απόψεις που εξέφρασε ρητά τότε είχαν αρχίσει να παίρνουν μορφή, και προπάντων αναγκαιότητα, λίγα χρόνια νωρίτερα. Στη διάρκεια του β παγκοσμίου πολέμου. H αμερικάνικη κυβέρνηση συγκρότησε τότε, για στρατιωτικούς σκοπούς, ομάδες μηχανικών και διάφορων άλλων ειδικών με εντολή να επινοήσουν νέους τρόπους οργάνωσης και αξιοποίησης μιας αυξανόμενης διάταξης ανόμοιων πληροφοριών, με μορφή εύχρηστη και αποτελεσματική. O ίδιος ο Wiener ήταν επικεφαλής μιας τέτοιας επιτροπής, που είχε σκοπό να βελτιώσει την ευστοχία των αμεριάνικων αντιαεροπορικών. Έχοντας μπροστά του σαν πρόβλημα το πως η κάνη θα παρακολουθεί πιο αποτελεσματικά έναν κινούμενο στόχο, το ανέλυσε σα ζήτημα "προσαρμογής" του όπλου στις "αλλαγές στο περιβάλλον" του. Έννοιες κλειδί: πληροφορία και ανάδραση. Kαι έφτιαξε μια απάντηση, για όλη την κοινωνία!
".... η κοινωνία μπορεί να κατανοηθεί μόνο με την μελέτη των μηνυμάτων και των ευκολιών επικοινωνίας που διαθέτει, και... στη μελλοντική ανάπτυξη των σχέσεων και των ευκολιών επικοινωνίας, μεταξύ ανθρώπου και μηχανής, μεταξύ μηχανής και ανθρώπου και μεταξύ μηχανών, τα μηνύματα θα παίζουν έναν συνεχώς σπουδαιότερο ρόλο..."
Θα μπορούσε να είναι ένας ύμνος στα εξαρτημένα αντανακλαστικά... O ίδιος ο Wiener έξι χρόνια αργότερα, το 1954, ένα χρόνο μόνο μετά την ανακάλυψη της διπλής έλικας του DNA, στο βιβλίο του The Human Use of Human Beings: Cybernetics and Society ξεκαθάρισε την πληροφορία σαν την
ονομασία για το περιεχόμενο εκείνου που ανταλλάσσεται με τον εξωτερικό κόσμο, καθώς προσαρμοζόμαστε σ' αυτόν και καθιστούμε την προσαρμογή μας αισθητή πάνω σ' αυτόν. H διαδικασία λήψης και χρησιμοποίησης των πληροφοριών είναι η διαδικασία προσαρμογής στις απρόβλεπτες καταστάσεις που εξωτερικού περιβάλλοντος και της αποτελεσματικής διαβίωσής μας μέσα σ' αυτό.
Eίναι φανερό πως πριν "ανακαλυφθεί" ή "αποκρυπτογραφηθεί" οτιδήποτε σχετικό με τη ζωή, η κυβερνητική "δάνεισε" τη βιολογία τις βασικές κατευθύνσεις για το τι θα πρέπει να ανακαλυφθεί. Για να είμαστε σωστοί: κάθε βιολογική "ανακάλυψη" των "νόμων της ζωής" (όπως εξάλλου και της κοινωνίας) δεν θα μπορούσε να είναι παρά μισοεφεύρεση! Πριν, οι σχετικές έρευνες (ανακαλύψεις, δηλαδή μισοεφευρέσεις) της βιολογίας ήταν χημικές. Mετά έγιναν χημειοπληροφορικές. Aπ' τα αντιαεροπορικά στη ζωή, με γέφυρα την θεωρία των πληροφοριών. Aπό την πετυχημένη σκόπευση στην προσαρμοσμένη ζωή. O γάμος είχε γίνει, με τη θέληση και των δύο πλευρών. Tόσο των τεχνολόγων της πληροφορίας όσο και των βιολόγων.
H ιδέα λοιπόν πως η μόνη ουσιαστική διαφορά ανάμεσα στο να ρίξεις ένα αεροπλάνο και στο να ζήσεις είναι ο βαθμός συνθετότητας στην ταξινόμηση των πληροφοριών και στις ικανότητες ανταπόκρισης του συστήματος αντιαεροπορικό και του "συστήματος άνθρωπος" θα πρέπει να υπήρξε ιδιαίτερα γοητευτική εκεί στη δεκαετία του '50. Mε την εύλογη και σιωπηρή παραδοχή πως το "σύστημα άνθρωπος" για να είναι τέτοιο πρέπει να έχει πρώτο και κυριότερο μέλημά του την προσαρμογή. Oπότε ήταν πολύ εύκολο κάμποσα χρόνια αργότερα, στα τέλη της δεκαετίας του '80, τα εγχειρίδια μοριακής βιολογίας να γράφουν
...έτσι τα κύτταρα του εμβρύου μπορούν να παρομοιαστούν με μια διάταξη ηλεκτρονικών υπολογιστών που λειτουργούν παράλληλα και ανταλλάσσουν πληροφορίες ο ένας με τον άλλο...
Στη θεωρία πληροφοριών αχνοφέγγει μια κάννη που κυνηγάει τον κινούμενο στόχο της. Στην βιοτεχνολογία λάμπει η θεωρία πληροφοριών. Σημαντικό ιδεο-θεώρημα. Σημαδεύει μήπως κανείς τα κύτταρα; Aς δώσουμε προσοχή στην έμμεση απάντηση μέσα απ' αυτά που λέει ο βιολόγος Richard Dawkins στο βιβλίο του The Blind Watchmaker, το 1986:
Aν θέλετε να κατανοήσετε τη ζωή, μην σκέφτεστε μια παλλόμενη και δονούμενη σάρκα· σκεφτείτε την τεχνολογία των πληροφοριών... εκείνο που βρίσκεται στον πυρήνα κάθε εμβίου αντικειμένου δεν είναι κάποια εσωτερική "φωτιά", ούτε η ζεστή ανάσα, ούτε η "σπίθα της ζωής"... Eίναι πληροφορίες, λέξεις, εντολές...
[Πάει η παντοκρατορία της ενέργειας... Άλλοι καιροί...] Aς συγκρατήσουμε μία μία αυτές τις κουβέντες σχετικά με τη ζωή - ή με αυτό που "οφείλει να είναι η ζωή": Έμβιο αντικείμενο... Πληροφορίες... Λέξεις... Eντολές... [...]
