Το βαθύ κράτος στα καλύτερά του!!! Εδώ, ντυμένο “εργατική τάξη”, σε μια μάλλον μέτρια σκηνοθεσία “αγώνα”, που ωστόσο είχε αρκετούς (και καλούς σ’ αυτά) εθελοντές κομπάρσους...
το αριστερό (μου) αφεντικό
Τι είναι αυτό που επιτρέπει σε εργοδότες να δηλώνουν “αριστεροί”; Το ζήτημα φαίνεται σαν αναμενόμενη επίδειξη του ψεύδους της ιδεολογίας. Κάποιοι / κάποιες (όχι μικρός αριθμός) που στα νιάτα τους, είτε σαν φοιτητές / φοιτήτριες είτε ακόμα και σαν εργάτες / εργάτριες, υιοθέτησαν τις ιδέες μιας κάποιας αριστεράς, συνεχίζουν να κρατάνε όσες δεν έρχονται σε ευθεία αντίθεση με την “επιτυχία της κοινωνικής τους ανόδου”, σαν εργοδότες. Ένα είδος αδράνειας του κενού λοιπόν - ή όχι;
Αν συνέβαινε έτσι, θα έπρεπε να αναρωτηθεί κανείς κατά πόσον η ιδεολογία (οποιαδήποτε τέτοια “ψευδής συνείδηση”) είναι ανεξάρτητη από τα συμφέροντα του καθενός, ατομικά ή/και συλλογικά. Όμως τέτοια “ανεξαρτησία” ούτε αποδεικνύεται εμπειρικά, ούτε θα μπορούσε να σταθεί λογικά. Είτε, λοιπόν, το αριστερό αφεντικό, σαν κοινωνική φιγούρα, είναι μια εκδοχή παρανοϊκού· είτε υπάρχει μια κάποια σχέση ανάμεσα στην ιδεολογία και την πραγματική θέση και λειτουργία του μέσα στον καπιταλισμό.
Η πιο κοινή φιγούρα αριστερού αφεντικού είναι μεταξύ των “μικρών” αφεντικών. “Μικρών” σε σχέση με τον αριθμό των εργατών που εκμεταλλεύονται ή/και τον κύκλο εργασιών της επιχειρήσής τους. Ωστόσο, πέρα απ’ τις κρατικές ταξινομήσεις (που δεν έχουν σχέση με την ιδεολογική / πολιτική διάταξη των επιχειρηματιών) δεν έχει βρεθεί, ούτε είναι δυνατόν να βρεθεί το ακριβές όριο πέρα απ’ το οποίο το “μικρό” γίνεται “μεσαίο”, και το “μεσαίο” γίνεται “μεγάλο”. Παρά αυτήν την ουσιαστική αδυναμία, τα διάφορα κόμματα της (ελληνικής και όχι μόνο) αριστεράς δεν σταματούν ποτέ να διαχωρίζουν τα “μικρά” απ’ τα “μεγάλα” αφεντικά για πολιτικούς λόγους. Η συνηθισμένη στόχευση του κ(ορ)κ(ον)ε στα “μονοπώλια”, και η συνακόλουθη υποστηρίξη των “μικρομεσαίων” αφεντικών διάφορων καπιταλιστικών τομέων (γεωργία, εμπόριο, βιοτεχνίες, υπηρεσίες) είναι η πιο καθαρή εκδοχή του πράγματος· όχι όμως και η μοναδική.
Υπάρχει μια αδύναμη μεν αλλά πραγματική ιστορικο/συναισθηματική δικαιολόγηση αυτής της σχέσης μεταξύ της ελληνικής αριστεράς (ακόμα κι εκείνης που αυτοαποκαλείται κομμουνιστική) με τους “μικρο-” και “μεσαιο-” επιχειρηματίες (στη βάση της οποίας οι φιλίες με ορισμένους “μεγαλο-” επιχειρηματίες απλά αποκρύβονται). Σύμφωνα λοιπόν μ’ αυτήν, λόγω του αποκλεισμού των αριστερών απ’ το δημόσιο επι δεκαετίες, η μόνη διέξοδος φυγής απ’ την αβεβαιότητα της εργατικής θέσης γι’ αυτούς ήταν τα “μικρομάγαζα”. Ψιλικατζίδικα, μικρές βιοτεχνίες, ή κάποια “ελεύθερα επαγγέλματα”. Ωστόσο η επάρκεια μιας τέτοιας ιστορικο/συναισθηματικής δικαιολογίας ελέγχεται από δύο διαφορετικές μεριές. Πρώτον, απ’ τον 1974 και μετά (δηλαδή εδώ και 37 χρόνια) ο αποκλεισμός απ’ το δημόσιο δεν ισχύει. Και δεύτερον, η σχέση μεταξύ της (και κομμουνιστικής) αριστεράς και των “μικρο-” / “μεσαιο-” δεν είναι ελληνική αποκλειστικότητα.
Πιο σημαντικό πεδίο αποκάλυψης των πραγματικών δεδομένων αυτής της σχέσης μπορεί να βρεθεί στον τρόπο που η αριστερά (και εδώ ίσως πρέπει να πούμε η μετά τον β παγκόσμιο αριστερά στον πρώτο κόσμο, άσχετα από ιδεολογικές διαφωνίες και αντιπαλότητες) εννοεί την εναντίωσή της στον καπιταλισμό, άρα και τον καπιταλισμό σαν τέτοιο. Το κλειδί, εδώ, είναι το “μονοπωλιακό κεφάλαιο” - σαν παράσταση του καπιταλισμού, και σαν αντίπαλος (της αριστεράς). Δεν υπάρχει καμία θεωρητική θεμελίωση, Μαρξιανή ή άλλη, σύμφωνα με την οποία η μόνη εκδοχή “κεφάλαιου” είναι το “μονοπωλιακό”. Αντίθετα υπάρχουν πάμπολλες αναλύσεις του καπιταλισμού, ακόμα και απ’ τους ίδιους τους δικούς του ειδικούς (που δεν είναι λίγοι) που ασκούν πολεμική (ή απλά περιγράφουν) την απόσπαση υπεραξίας σε κάθε “ποσοτική κλίμακα” οργάνωσης της εκμετάλλευσης της εργασίας. Υπάρχουν φυσικά και αναλύσεις των τάσεων συγκέντρωσης της ιδιοκτησίας, στον καπιταλισμό, σε λίγα χέρια· αναλύσεις και των μορφών “μονοπώλιο” ή “ολιγοπώλιο”. Αλλά, επιτέλους, το γνωστό έργο / αναφορά του Μαρξ δεν είχε τίτλο “το Μεγάλο κεφάλαιο”! Δεν ήταν ηλίθιος ο Κάρολος! [...]
