... το ΚΚΕ αποφάσισε να μην αφήσει το Σύνταγμα έρμαιο των κόκκινων και των μαύρων της Άκρας Αριστεράς και της Άκρας Δεξιάς.... το ΚΚΕ λειτούργησε στην πολιτική όπως οι σταθεροποιητές στην οικονομία. Ενεργοποιήθηκε αναγκαστικά για να μην επέλθει χάος στην πλατεία... (εφ. Νέα, 24/10/2011, Δημ. Μητρόπουλος)
Υπάρχει μια λογική, τυπικά ορθή και νοηματικά τραγική. Πάει ως εξής: το μάτι είναι όργανο· το μπουζούκι είναι όργανο· ο μπάτσος είναι όργανο· άρα: ο μπάτσος είναι μπουζούκι, το μπουζούκι είναι μάτι, το μάτι είναι μπάτσος, κ.ο.κ. Υπάρχει μια μη λογική, που είναι κυκλικά επαληθεύσιμη, και είναι πάντα ύποπτη. Πάει ως εξής: το παμε φύλαγε την βουλή στις 20 Οκτώβρη, γιατί η βουλή κινδύνευε· η βουλή κινδύνευε, κι αυτό αποδεικνύεται απ’ το ότι την φύλαγε το παμε.
Και τι μας νοιάζει εμάς;
Για διάφορους λόγους που μπορεί να είναι δευτερεύοντες, και για έναν που δεν είναι. Για την λογική. Γιατί ακόμα χειρότερα απ’ τους καιρούς της ευδαιμονίας, οι καιροί της “κρίσης” και οι κύριοί τους, τ’ αφεντικά δηλαδή, ποντάρουν χοντρά στη διανοητική ένδοια. Στη βλακεία, για να το πούμε απλά. Μοιάζει σα να πρέπει να περπατάει κανείς για πολύ, για μέρες και νύχτες, στην άκρη του γκρεμού. Ένα στραβοπάτημα του μυαλού είναι αρκετό - δεν υπάρχει περιθώριο του είδους “θα το διορθώσω αργότερα”. Δεν υπάρχει “αργότερα” - υπάρχει το γκρεμοτσάκισμα.
Ακούσαμε και διαβάσαμε αρκετά για τα “γεγονότα” (εντός ή εκτός εισαγωγικών) της 20ης Οκτώβρη, στο κέντρο της Αθήνας, στην πλ. Συντάγματος. Όχι τα πάντα - αρκετά. Πουθενά δεν βρήκαμε την αναγνώριση γεγονότων και πράξεων μέσα στο περιβάλλον (το στενό και το ευρύτερο) της εποχής. Για κάμποσους ήταν μια εύκολη αναβίωση απόψεων που (τους φαίνονται να) είναι αιώνιες, και προς χρήση σε κάθε περίσταση. Άλλοι πάλι παίζουν τα παιχνίδια τους. Απ’ το λα.οσ. ως το συγκρότημα Λαμπράκη και από τον πασοκοσυριζα ως τους αναρχικούς όλοι συμφωνούν, για παράδειγμα, ότι το παμε φύλαγε την βουλή. Στη βάση αυτής της ασυνήθιστα κοινής πεποίθησης, απ’ το απόγευμα της 20ης Οκτώβρη, άρχισαν να ξετυλίγονται διάφορα πορίσματα. Που δεν συμφωνούν μεν στο “δια ταύτα”, πλην όμως κάνουν την ίδια δουλειά: παραβλέπουν απόλυτα τι συνέβη και τι δεν συνέβη στις 19 και στις 20 Οκτώβρη· αποσιωπούν τα κραυγαλέα αδιέξοδα μια ορισμένης “αντικυβερνητικής” (και για διάφορους “αντικαπιταλιστικής”) τακτικής· κουκουλώνουν τα χαρακτηριστικά της κοινωνικής κίνησης σε όλο της το εύρος και τις πιθανές αντιθέσεις ή συνθέσεις της· χάσκουν, τελικά, σ’ ένα Θέαμα τέταρτης διαλογής.
Για να είμαστε προειδοποιητικά σαφείς - και δεικτικοί. Στην “απεργιακή διαδήλωση” της 19ης Οκτώβρη (και αντίστοιχα στην “απεργιακή συγκέντρωση” της 20ης) η εθνική ενότητα έφτασε στην μεγαλύτερη ως τώρα δυνατή πληρότητα. Δεν συμμετείχαν “όμορφα και ωραία” μόνο διαφόρων ειδών εργοδότες (αλλοίμονο, η εργοδοσία “δίνει όγκο”, ειδικά όταν κλείνει τα μαγαζιά της) αλλά (στις 19) υπήρχε ακόμα και ένα μπλοκ απόστρατων... Τσιμουδιά γι’ αυτά, άρα no problem!... Είναι παντελώς αδιάφορο τώρα τι συνθήματα φωνάζει ο καθένας, τι σημαίες κρατάει, τι γράφουν τα πανό του, τι ρούχα φοράει, κι αν στην τσάντα του κουβαλάει πέτρες ή μαλόξ. Η εθνική ενότητα σε συνθήκες κρίσης δεν ζητάει υποχρεωτικά ομογενοποίηση, αν και αυτό έχει επιτευχθεί σε μεγάλο βαθμό, τόσο στα λόγια όσο και στα σύμβολα. Σημασία έχει πως υποκείμενα με αντίπαλα ταξικά συμφέροντα, υποκείμενα δηλαδή που είναι αδύνατο να “νικήσουν μαζί”, εμφανίζονται και δέχονται “να αγωνίζονται μαζί”.
Παρότι δεν το θεωρούμε απ’ τα σοβαρότερα θέματα της εποχής, μας φαίνεται ότι επιτρέπεται να πούμε σα Sarajevo δυο κουβέντες για μια ακόμα θεαματική κατάρρευση της λογικής. Αναφερόμαστε στην “σύγκρουση” μεταξύ παμε και black block. Πριν όμως, ας θυμήσουμε τα βασικά της θέσης απ’ την οποία μιλάμε, αν και τα λόγια μας κάθε απατεώνας και φίλος των παρορμήσεων και των εξαρτημένων ανακλαστικών μπορεί να τα διαστρεβλώνει όπως τον βολεύει.
Πρώτον, λοιπόν, είμαστε οι τελευταίοι που θα μας βάραινε η υποψία του “φιλοκουκουεδισμού”. Δεύτερο, δεν μας ενδιαφέρει - υπάρχουν αμφιβολίες γι’ αυτό; - να “στρατολογούμε”. Υποτιμάει τη νοημοσύνη μας αυτό, υποτιμάει και τη νοημοσύνη των άλλων. Τρίτον, δεν είμαστε ιδεολόγοι, οπαδοί κάποιου είδους ψευδούς συνείδησης. Θέλουμε (είτε το καταφέρνουμε είτε όχι, δεν παραιτούμαστε) οι αναλύσεις και οι απόψεις μας να μην είναι μεροληπτικές από την παθιασμένη στραβομάρα κάποιας ιδεολογικής ορθότητας - αν και, ας το πούμε κι αυτό, συγκεκριμένα πάθη της ζωής μας γοητεύουν και τα υπηρετούμε.
Αυτών δοθέντων, αν είναι να κάνουμε επιπλέον εχθρούς ή να μας θυμηθούν παλιότεροι, ας γίνει έτσι. Να τι λέμε λοιπόν:
α) Τα στερεότυπα είναι βολικά. Απαλλάσσουν απ’ την αμφιβολία, γλυτώνουν τον διακρή κόπο να μαθαίνεις. Στερεότυπο βολικό είναι λοιπόν να θεωρεί κανείς το κ(ορ)κ(ον)ε του 2011 σαν ίδιο με εκείνο του 1981. Στερεότυπο βολικό είναι, επίσης, ο “αντισταλινισμός” - ειδικά ότι δεν έχει κανένα πρακτικό αντίκρισμα. Όσοι υιοθετούν την ιδέα του “συμπαγούς κκε” και της “κουκουέδικης μονολιθικότητας” μεγάλη χάρη κάνουν στον Περισσό! [...]
